ΓΕΝΙΚΗ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗ

ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΩΝ ΣΥΝΟΔΩΝ ΤΩΝ ΕΠΙΣΚΟΠΩΝ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ

ΠΑΡΙΣΙ, 1 - 4 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2009.

MHNYMA

Οι Πρόεδροι των Συνόδων Ιεραρχίας Ευρώπης, που συμμετείχαν στην ετήσια συνέλευση τους στο Παρίσι, από 1 έως 4 Οκτωβρίου, απηύθυναν το παρακάτω μήνυμα προς τις Εκκλησίες της Ευρώπης. Για τη Σύνοδο Της Ιεραρχίας Ελλάδος, στη Γενική Συνέλευση έλαβε μέρος και ο Πρόεδρος της Συνόδου μας, Σεβασμιότατος π. Φραγκίσκος Παπαμανώλης, Επίσκοπος Σύρου, Θήρας και Κρήτης

ΕΥΡΩΠΗ, ΕΧΕ ΕΜΠΙΣΤΟΣΥΝΗ

ΕΙΚΟΣΙ ΧΡΟΝΙΑ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΤΩΣΗ ΤΟΥ ΤΕΙΧΟΥΣ ΤΟΥ ΒΕΡΟΛΙΝΟΥ,

ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΑΝΑΒΡΟΥΜΕ ΕΝΑΝ ΠΑΛΜΟ, ΜΙΑ ΕΛΠΙΔΑ ΝΑ ΑΝΑΓΓΕΙΛΟΥΜΕ.

Πριν από είκοσι χρόνια, παρακολουθούσαμε κάτι το συγκλονιστικό: έπεφτε το τείχος του Βερολίνου. Αυτό το γεγονός που σφράγισε την ιστορία, δεν εμφανίστηκε όπως ένας μετεωρίτης που έπεσε από τον ουρανό. Είχε προετοιμαστεί από ανθρώπους πεπεισμένους και θαρραλέους, που δεν συμβιβάστηκαν με τη στέρηση της ελευθερίας. Είχε προηγηθεί με πολλές θυσίες όλων εκείνων που είχαν βάλει σε κίνδυνο τη ζωή τους και είχαν αγωνιστεί για την ελευθερία.

Ας σκεφτούμε το Σωματείο ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ και όλους τους αγώνες για περισσότερη αλληλεγγύη και σεβασμό της ανθρώπινης αξιοπρέπειας στις χώρες της Ανατολικής και της Κεντρικής Ευρώπης. Πώς να ξεχάσουμε το ρόλο που έπαιξε η προσωπικότητα του Πάπα Ιωάννη-Παύλου του Β’ και ο προφητικός του οραματισμός για μια Ευρώπη βασισμένη πάνω στα θεμέλια της πίστεως, του κοινού καλού και της ειρήνης; Πολλοί είδαν στην πτώση του τείχους του Βερολίνου, την καταβαράθρωση πολλών άλλων τειχών: των τειχών του μίσους, του φόβου, του ψεύδους και μιας απάνθρωπης ιδεολογίας.

Αυτή η νέα ελευθερία που προσφέρθηκε σε όλους ,ήταν μια δωρεά χάριτος για τις Εκκλησίες. Ξαναβρήκαν μια ελευθερία για δράση, για αναδιοργάνωση, για ευαγγελισμό. Αν και αυτή η διαδικασία δεν έχει ακόμα ολοκληρωθεί σε όλα τα κράτη, ούτε και ορισμένες παλαιές νοοτροπίες έχουν τελείως εξαφανιστεί, μπορούμε να μετρήσουμε, είκοσι χρόνια μετά, το δρόμο που έχουμε διανύσει. Επίσκοποι στην Ευρώπη, βλέπουμε σ’ αυτή την απελευθέρωση ένα σημείο των καιρών για το οποίο ευχαριστούμε το Θεό, ο οποίος είναι Κύριος του χρόνου και της ιστορίας.

Η συνέχεια αυτού του γεγονότος, υπήρξε ένα θαυμάσιο άλμα για την ευρωπαϊκή περιπέτεια. Πολλοί Ευρωπαίοι μπόρεσαν και συναντήθηκαν, αντάλλαξαν επισκέψεις και ξαναδιάβασαν, από κοινού, την ιστορία τους. Έμαθαν να γνωρίζονται καλύτερα, να μαθαίνουν τι το κοινό έχουν, να διακρίνουν καλύτερα τις ομοιότητές τους και τις διαφορές τους. Το μεταναστευτικό κύμα που σημάδεψε μερικές χώρες της Ευρώπης, βοήθησε ώστε να διαδοθεί μια σχετική ευμάρεια, αλλά ταυτόχρονα δημιούργησε νέες δυσκολίες, χωρίζοντας τις οικογένειες ή αναγκάζοντάς τις να ξεριζωθούν από το περιβάλλον τους.

Είκοσι χρόνια μετά, διαπιστώνουμε πως αυτός ο εκπληκτικός ευρωπαϊκός παλμός, με μεγάλη ηθική χροιά, πολύ εξασθένησε. Η μεγάλη αποχή από τις τελευταίες ευρωπαϊκές εκλογές το απέδειξε περίτρανα. Οι ελπίδες τους στην οικοδόμηση της Ευρώπης, μέχρι τώρα, δεν πραγματοποιήθηκαν ουσιαστικά. Πράγματι, αυτό μπορούμε να το διαπιστώσουμε, λαβαίνοντας υπ’ όψη πολλούς παράγοντες:

# Η ευρωπαϊκή ανάπτυξη συνοδεύτηκε με την καταναλωτική ανάπτυξη, τουλάχιστον για μια μερίδα ευρωπαίων πολιτών. Όμως, η μόνη απόκτηση νέων αγαθών δεν μπορεί να γεμίσει ποτέ την καρδιά του ανθρώπου. Όπως λέει ο Χριστός: < Ο άνθρωπος δεν ζει με μόνο το ψωμί, αλλά και με κάθε λόγο που βγαίνει από το στόμα του Θεού > ( Μτθ 4,4 ). Ο μόνος λόγος της αγοράς και της ανταγωνιστικότητας δεν γεννούν ένα ιδεώδες.

# Αυτή η κοινωνία επιδιώκει να δώσει τη θέση της στο άτομο, στις επιλογές του και στην αναζήτηση της προσωπικής του ευτυχίας. Όμως, διατρέχει τον κίνδυνο να τον εγκλωβίσει μέσα στη μόνη υπεράσπιση των συμφερόντων του και των προνομίων που απέκτησε. Ο Πάπας Βενέδικτος 16^ος κατέκρινε την < απληστία >, ως κρυφό μοχλό της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης που διανύουμε. Μια κοινωνία όπου ο καθένας ή κάθε ομάδα ή κάθε κράτος υπερασπίζονται μόνο τα ατομικά τους συμφέροντα, δεν μπορούν να μετατραπούν παρά σε ζούγκλα. Χωρίς δικαιοσύνη, χωρίς αλληλεγγύη και καταμερισμό του πλούτου, ο κοινωνικός βίος βυθίζεται στη βία. Ας μην απορούμε, λοιπόν, αν οι οργανώσεις της παρανομίας ( μαφία ) και της τρομοκρατίας βρίσκουν ένα πρόσφορο έδαφος για τις δραστηριότητές τους. Η κοινωνική ειρήνη και μια αναγκαία παγκοσμιοποίηση με ανθρώπινο πρόσωπο, μας καλούν, σήμερα, να αναπτύξουμε μια άλλη αλληλεγγύη και μια άλλη γενναιοδωρία.

# Μια πολύ-πολιτισμική κοινωνία, συχνά, διατρέχει τον κίνδυνο να κρίνει τις αξίες με σχετικότητα, ιδιαίτερα στον τομέα των ηθικών αξιών. Ο καθένας καθορίζει τους κανόνες του και διεκδικεί τα δικαιώματά του. Και όμως, η κοινωνική ζωή δεν μπορεί να βασίζεται παρά μόνο σε κοινούς κανόνες, σε μια θεωρία του ανθρώπου που δεν επηρεάζεται από τα ρεύματα ορισμένων ανθρώπινων ομάδων ή από δημοσκοπήσεις της μάζας. Μας απασχολεί πολύ η πρόταση ψήφισης ορισμένων νόμων, στις χώρες μας ή σε επίπεδο ευρωπαϊκής ένωσης, που αποβαίνουν εις βάρος του πραγματικού καλού του ανθρώπου και της κοινωνίας. Ενσυνείδητα υποστηρίζουμε την αναγκαιότητα να εναρμονίσουμε τους κανόνες που διέπουν το Δίκαιο, με το φυσικό Νόμο που θεμελιώνεται πάνω στην ανθρώπινη αξιοπρέπεια και που καθορίζει τα απαράγραπτα δικαιώματα και καθήκοντα κάθε ανθρώπου. Αυτοί οι κανόνες πρέπει να είναι καρπός του διαλόγου, του σεβασμού της ελευθερίας και της ειλικρινούς αναζήτησης της αλήθειας.

Σήμερα, η Ευρώπη περνάει μια σοβαρή κρίση. Η υπογεννητικότητα και το μέλλον της το δημογραφικό, δεν προδιαγράφουν ένα ελπιδοφόρο μέλλον. Παρά ταύτα δεν θέλουμε να μετατραπούμε σε προφήτες που σπέρνουν κακές ειδήσεις για το μέλλον.

Το χειρότερο που μπορεί να συμβεί, δεν είναι ποτέ βέβαιο. Η πίστη μας, μας ωθεί να βλέπουμε την ευρωπαϊκή κοινότητα μέσα στην οποία ζούμε, με ένα βλέμμα νηφάλιο και γεμάτο ελπίδα.

Διαπιστώνουμε σε κάποιους συνανθρώπους μας, την επιθυμία να αναζητούν μια ζωή που να είναι πηγή εσωτερικής ειρήνης, χαράς και εμπιστοσύνης. Νέοι άνθρωποι είναι διατεθειμένοι να δεσμευθούν για περισσότερη αδελφοσύνη και αλληλεγγύη μέσα στον κόσμο. Για να προωθήσουν το κοινό καλό και για να σεβαστούν το περιβάλλον μας, άνδρες και γυναίκες συμφωνούν να υποστούν θυσίες, με την προϋπόθεση να κατανεμηθούν δίκαια μέσα στο κοινωνικό σύνολο. Η υπεράσπιση της ζωής, από τη γέννησή της μέχρι τον θάνατο, δεν είναι χαμένη υπόθεση. Είμαστε βέβαιοι γι’ αυτό, επειδή η ζωή είναι το θεμέλιο μιας κοινωνίας πραγματικά ανθρώπινης.

Καταθέτουμε αυτές τις σκέψεις όχι από απλή ανθρώπινη αισιοδοξία, αλλά επειδή είμαστε φορείς μιας θεώρησης του ανθρώπου που θέλουμε, σήμερα όπως χθες, να θέσουμε στην οικοδόμηση του ευρωπαίου ανθρώπου. Την αντλούμε μέσα από το Ευαγγέλιο, αλλά πιστεύουμε πως πολλοί άνθρωποι την ενστερνίζονται. Ο Πάπας Βενέδικτος 16^ος έλεγε πρόσφατα. < Επειδή, ακριβώς, το Ευαγγέλιο δεν είναι μια ιδεολογία, γι’ αυτό το λόγο δεν έχει την πρόθεση να περικλείει τις κοινωνικο-πολιτικές συνθήκες, που συνεχώς μεταβάλλονται, σε αμετάβλητα αδιαπραγμάτευτα σχήματα. Αντίθετα, υπερβαίνει τις αντιξοότητες αυτού του κόσμου και σκορπίζει ένα νέο φως πάνω στην αξιοπρέπεια του ανθρώπου, όλων των εποχών >. ( Από την ομιλία του Αγίου Πατέρα, στην οικουμενική συνάντηση, στην Πράγα, στις 27 Σεπτεβρίου 2009 ).

Η ευρωπαϊκή οικοδόμηση είναι μια περιπέτεια που αξίζει τον κόπο να την ζήσει κανείς. Ο καθένας μας έχει τη θέση του, ο καθένας μας είναι προσκαλεσμένος. Περισσότερο παρά ποτέ, ο δρόμος ανοίγεται μπροστά μας. Δεν είναι ώρα για να επιβραδύνει κανείς την πορεία, ούτε να καθίσει στην άκρη του δρόμου και να κοιτάζει. Μην ξεχνάμε πως είμαστε μαθητές Εκείνου που λέει στον καθένα: «Εμπιστέψου σ’ εμένα. Σήκω και περπάτα».